Document 50K2343/003

CHAMBRE DES REPRÉSENTANTS DE BELGIQUE BELGISCHE KAMER VAN VOLKSVERTEGENWOORDIGERS 6686 DOC 502343/003 DOC 50 2343/003 C H A M B R E 5e S E S S I O N D E L A 5 0 e L É G I S L A T U R E K A M E R 5e Z I T T I N G V A N D E 5 0 e Z I T T I N G S P E R I O D E 2003 2002 11 maart 2003 11 mars 2003 Nr. 1 VAN DE HEER ARENS Art. 103bis tot 103quater (nieuw) In titel V een hoofdstuk 1bis invoegen, met het volgende opschrift : «Wijziging van het Wetboek van de inkomstenbelas- tingen 1992 teneinde de belastingvrije som te verho- gen per kind dat hoger onderwijs volgt», dat de artike- len 103bis, 103ter en 103quater omvat, luidend als volgt: «Art. 103bis.— Artikel 133, eerste lid, 5°, van het Wetboek van de inkomstenbelastingen 1992 wordt ge- wijzigd als volgt: «5° 3000 euro voor ieder elk kind dat de leeftijd van 18 jaar heeft bereikt, mits het hoger onderwijs volgt in een onderwijsinstelling die verder dan 30 km van de ouderlijke woning gelegen is en het kan bewijzen dat het op 1 januari van het betrokken aanslagjaar college volgt.».»; N° 1 DE M. ARENS Art. 103bis à 103quater (nouveaux) Insérer au Titre V un Chapitre 1erbis intitulé : «Modification au Code des Impôts sur les revenus 1992 pour permettre une majoration de la quotité exemp- tée des revenus par enfant qui poursuit des études dans l’enseignement supérieur» contenant les articles 103bis, 103ter et 103quater rédigés comme suit : «Art. 103bis. — L’article 133, alinéa 1er, 5° du Code des impôts sur les revenus 1992 est rétabli dans la rédaction suivante : «5° 3000 euros pour chaque enfant ayant atteint l’âge de 18 ans qui poursuit des études dans l’enseigne- ment supérieur, pour autant que l’établissement d’en- seignement soit situé à une distance minimale de 30 km du domicile, et qu’il soit attesté de la fréquentation des cours au 1er janvier de l’exercice d’imposition.».» ; PROJET DE LOI-PROGRAMME ONTWERP VAN PROGRAMMAWET Documents précédents : Doc 50 2343/ (2002/2003) : 001 : Projet de loi-programme 002 : Annexe. Voorgaande documenten : Doc 50 2343/ (2002/2003) : 001 : Ontwerp van programmawet. 002 : Bijlage. AMENDEMENTS déposés en commission des Finances et du Budget AMENDEMENTEN ingediend in de commissie voor de Financiën en de Begroting 2 2343/003 DOC 50 C H A M B R E 5e S E S S I O N D E L A 5 0 e L É G I S L A T U R E K A M E R 5e Z I T T I N G V A N D E 5 0 e Z I T T I N G S P E R I O D E 2003 2002 Art. 103ter. — Le § 2 de l’article 289ter du Code des impôts sur les revenus 1992 compléter par un alinéa 5 rédigé comme suit : «Pour chaque enfant à charge de l’habitant du Royaume ayant atteint l’âge de 18 ans qui poursuit des études dans l’enseignement supérieur dans les condi- tions visées à l’article 133, alinéa 1er, 5°, le montant de 440 euros est majoré de 150 euros» ; Art. 103quater. — Le présent chapitre est applicable à partir de l’exercice d’imposition 2004.». JUSTIFICATION Le droit à l’éducation est un droit fondamental. C’est l’article 26 de la Déclaration Universelle des droits de l’homme, adoptée par l’assemblée générale des Nations Unies le 10 décembre 1948, qui consacre pour la première foi la re- connaissance de ce droit. Les conditions d’exercice de ce droit sont définies dans les termes suivants : «1. Toute personne a droit à l’éducation. L’éducation doit être gratuite, au moins en ce qui concerne l’enseignement élémen- taire et fondamental. L’enseignement élémentaire est obliga- toire. L’enseignement technique et professionnel doit être gé- néralisé ; l’accès aux études supérieures doit être ouvert en pleine égalité à tous en fonction de leur mérite.». Dans la situation économique actuelle, l’accès aux études supérieures pour le plus grand nombre est primordial. D’une part, le marché de l’emploi souffre de la carence de travailleurs qualifiés et il importe de le pourvoir en main d’œuvre qualifiée. D’autre part, l’accès à l’emploi est, par voie de conséquence, grandement facilité pour les travailleurs qui peuvent se préva- loir d’une formation spécifique. Enfin, les exigences des em- ployeurs sont de plus en plus grandes quant au niveau d’ins- truction et aux compétences requises pour l’obtention d’un emploi. Dans ce contexte, de plus en plus de jeunes sont obligés, s’ils veulent assurer leur indépendance financière et leur sub- sistance futures de s’orienter vers les études supérieures. La poursuite d’études supérieures nécessite cependant des dépenses importantes, dépenses qui peuvent varier du simple au triple selon que les étudiants résident ou non dans la ville dans laquelle ils poursuivent leurs études. Certes, les frais inhérents au minerval et ceux directement liés aux études (syllabus, ouvrages de référence, matériel sco- laire, .... ) sont relativement identiques pour tous les étudiants. Mais il en va tout autrement en ce qui concerne les frais de déplacement et encore davantage en ce qui concerne les frais de logement. Art. 103ter.— Artikel 289ter, § 2, van het Wetboek van de inkomstenbelastingen 1992 wordt aangevuld met een vijfde lid, luidend als volgt: «Voor elk kind ten laste van een rijksinwoner dat de leeftijd van 18 jaar heeft bereikt en hoger onderwijs volgt, wordt het bedrag van 440 euro verhoogd met 150 euro, mits het voldoet aan de voorwaarden be- doeld in artikel 133, eerste lid, 5°.». Art. 103quater.— Dit hoofdstuk is van toepassing vanaf het aanslagjaar 2004.».». VERANTWOORDING Het recht op opvoeding is een fundamenteel recht, dat voor het eerst werd erkend in artikel 26 van de door de algemene vergadering van de Verenigde Naties op 10 december 1948 goedgekeurde Universele Verklaring van de rechten van de mens. Daarin wordt als volgt bepaald op welke wijze dat recht moet worden uitgeoefend: «1. Eenieder heeft recht op opvoeding. De opvoeding moet kosteloos zijn, tenminste wat het lager en het fundamenteel onderwijs betreft. Het lager onderwijs is verplicht. Het technisch en beroepsonderwijs moet veralgemeend worden; de toegang tot de hogere studiën moet in volledige gelijkheid mogelijk zijn voor allen in verhouding tot hun verdienste.». In de huidige economische situatie is het van wezenlijk be- lang dat zo veel mogelijk mensen toegang hebben tot hoger onderwijs. Niet alleen heerst op de arbeidsmarkt een tekort aan geschoolde werknemers en is het belangrijk dat voor ge- schoolde arbeidskrachten wordt gezorgd; ook krijgen werkne- mers die een specifieke opleiding hebben genoten op grond daarvan veel gemakkelijker toegang tot de arbeidsmarkt. Ten slotte stellen de werkgevers aan kandidaat-werknemers steeds hogere eisen inzake scholing en vereiste bekwaamheden. In die context zien almaar meer studenten zich verplicht ho- ger onderwijs te volgen, teneinde hun financiële onafhankelijk- heid te waarborgen en in hun toekomstig levensonderhoud te kunnen voorzien. Hoger onderwijs gaat evenwel gepaard met aanzienlijke uit- gaven. Als de student niet woont in de stad waar hij college loopt, dan kunnen die uitgaven met factor drie oplopen. Het collegegeld en de rechtstreeks studiegebonden kosten (cursussen, naslagwerken, schoolmateriaal enzovoort) zijn voor alle studenten vrijwel dezelfde. Zulks geldt echter hoegenaamd niet voor de reiskosten en nog minder voor de verblijfkosten. 3 2343/003 DOC 50 C H A M B R E 5e S E S S I O N D E L A 5 0 e L É G I S L A T U R E K A M E R 5e Z I T T I N G V A N D E 5 0 e Z I T T I N G S P E R I O D E 2003 2002 Or, les écoles supérieures et universités sont la plupart du temps situées dans les grandes villes et la distance qui sépare ces villes du domicile ou du lieu de résidence de l’étudiant est souvent importante. En ce qui concerne les frais de logement, les étudiants qui résident dans la ville dans laquelle est situé l’établissement où ils sont inscrits, ou qui résident dans un rayon de quelques kilo- mètres seulement, peuvent éviter la location d’un logement spé- cifique. Par contre pour les étudiants résidant à plusieurs dizaines, voire plusieurs centaines de kilomètres du lieu où ils poursui- vent leurs études, il devient indispensable de louer un logement dans la ville dans laquelle est situé l’établissement d’enseigne- ment. Pour les jeunes habitant ces régions éloignées des éta- blissements d’enseignement, il est quasi impossible d’envisa- ger le déplacement journalier, et ce pour plusieurs raisons : déplacements en commun presque inexistants en région ru- rale, un nombre insuffisant de place dans les trains, ainsi que dans les bus, durée de déplacement trop importante pour cou- vrir des centaines de kilomètres par jours, perte de temps, fati- gue, risques inhérents à ces déplacements, … Aux frais de minerval et de fournitures que l’on peut estimer entre 1.250 euros et 2.500 euros par an, il faut donc ajouter des frais de logement. Ces frais varient selon la ville et selon le type de logement choisi : ils peuvent aller de 1.735 euros par an (dans le cas d’un logement procuré par l’établissement scolaire) à 3.000 euros pour un logement-étudiant privé «raisonnable». Sur la durée totale des études, cela représente donc plusieurs centai- nes de milliers de francs supplémentaires. L’importance des frais liés au logement peut alors constituer un frein à l’inscription d’un étudiant dans l’enseignement supé- rieur, ou un élément susceptible de l’orienter vers d’autres étu- des, moins longues et/ou pouvant être suivies à proximité du domicile mais n’offrant pas le même degré de qualification. Pour éviter que l’importance des frais de logement occasion- nés par une délocalisation pour raison d’études ne constitue une entrave au droit de chacun à l’éducation et n‘empêche cha- que étudiant de choisir librement sa voie, je propose donc de majorer le montant de la quotité de revenus exemptée d’impôts de 3000 euros pour chaque enfant ayant atteint l’âge de 18 ans qui poursuit des études dans l’enseignement supérieur, pour autant que l’établissement d’enseignement soit situé à une dis- tance minimale de 30 km du domicile, et qu’il soit attesté de la fréquentation des cours au 1er janvier de l’exercice d’imposition. N° 2 DE M. ARENS Art. 103bis (nouveau) Au titre V, insérer un Chapitre 1bis intitulé «Im- position des rentes et pensions» comprenant un article 103bis libellé comme suit : Hogescholen en universiteiten zijn evenwel meestal geves- tigd in de grote steden, en de afstand tussen die steden en de woon- of verblijfplaats van de student is vaak aanzienlijk. Studenten die in dezelfde stad wonen als die waar de instel- ling is gelegen waar ze zich hebben ingeschreven, of op luttele kilometers van die instelling wonen, hoeven geen huur voor ei- gen huisvesting te betalen. Studenten die daarentegen op tientallen of zelfs honderden kilometer afstand wonen van de plaats waar zij hoger onderwijs volgen, kunnen niet anders dan logies te zoeken in de stad waarin die onderwijsinstelling gevestigd is. Voor jongeren uit stre- ken die ver van de onderwijsinstellingen verwijderd liggen, is om het om diverse redenen nagenoeg onmogelijk elke dag het bedoelde traject af te leggen: in landelijke gebieden is bijna geen openbaar vervoer voorhanden, in treinen en bussen zijn onvol- doende plaatsen beschikbaar, het traject duurt te lang om da- gelijks honderden kilometer te kunnen overbruggen, het bete- kent tijdverlies voor de betrokkene, de reis is vermoeiend, aan de bedoelde trajecten zijn risico’s verbonden enzovoort. Bij het collegegeld en allerhande benodigdheden - naar schat- ting tussen 1.250 euro en 2.500 euro per jaar - moeten bijgevolg de logieskosten worden gevoegd. Die variëren van stad tot stad en hangen ook van het gekozen verblijf af: de prijzen schom- melen van 1.735 euro per jaar (voor een verblijf dat via de onderwijsinstelling wordt bezorgd) tot 3.000 euro (voor een «re- delijke» privé-studentenkamer). Over de hele studietijd betekent zulks dus verscheidene honderdduizenden euro’s extra. De hoge verblijfsgerelateerde kosten kunnen dan de inschrij- ving in een hogeschool afremmen, of ertoe leiden dat de stu- dent uitwijkt naar andere richtingen met een kortere studieduur en/of die dichtbij huis kunnen worden gevolgd, maar niet de- zelfde scholingsgraad bieden. Om te voorkomen dat de aanzienlijke verblijfkosten voort- vloeiend uit het feit dat iemand elders heen moet om te kunnen studeren, een hinderpaal zijn voor «het recht van eenieder op opvoeding» en de student beletten vrij zijn richting te kiezen, stel ik derhalve voor de belastingvrije som met 3.000 euro te verhogen voor elk kind dat de leeftijd van 18 jaar heeft bereikt, mits het hoger onderwijs volgt in een onderwijsinstelling die ver- der dan 30 km van de ouderlijke woning gelegen is en het kan bewijzen dat het op 1 januari van het betrokken aanslagjaar college volgt. Nr. 2 VAN DE HEER ARENS Art. 103bis (nieuw) In titel V een hoofdstuk 1bis invoegen, met als opschrift «Belasting op de renten en pensioenen», dat een artikel 103bis bevat, luidend als volgt : 4 2343/003 DOC 50 C H A M B R E 5e S E S S I O N D E L A 5 0 e L É G I S L A T U R E K A M E R 5e Z I T T I N G V A N D E 5 0 e Z I T T I N G S P E R I O D E 2003 2002 «Art. 103bis.— L’article 34, § 1er, 1° du même Code est complété par ce qui suit : «1° à l’exception des rentes ou des pensions d’ori- gine étrangère, en totalité ou en partie, qui sont exoné- rées de l’impôt sur les revenus en Belgique, pour autant que, en totalité ou en partie, les primes ou les cotisa- tions, versées pour leur constitution, n’ont pas été dé- duites en totalité ou en partie de revenus imposables en Belgique ;».». JUSTIFICATION 1. L’évolution en droit fiscal de l’imposition des rémunéra- tions du travail et des cotisations sociales. Selon les règles logiques de droit international de l’OCDE ces rémunérations et ces cotisations ne sont plus imposables dans l’Etat de résidence du travailleur, mais elles doivent l’être dans celui où s’exerce l’activité professionnelle et qui en a sup- porté la charge, en déduction de revenus imposables. Ce qui est valable pour les rémunérations et les cotisations sociales, l’est également pour les capitaux, les rentes et pen- sions versés aux travailleurs retraités, dont les primes ou les cotisations, pour la constitution de ces capitaux ou de ces re- venus, ne sont pas imposables en Belgique, car elles ont été prises en charge par un Etat étranger, en déduction de revenus imposables dans cet Etat. En Belgique, l’article 34, § 1er, 1° du Code des impôts sur les revenus stipule que : «les pensions liées à l’activité profession- nelle des bénéficiaires sont imposables au moment de leur at- tribution, et ce, indépendamment de leurs modalités d’octroi.». Or l’application stricte de cet article, est discriminatoire à l’égard de nos résidents, et constitue pour un même revenu, deux poids et deux mesures, selon que, ces capitaux, ces ren- tes ou ces pensions ont été constituées par des primes ou des cotisations, en déduction de revenus imposables en Belgique ou bien à l’étranger. 2) Exemples de résidents en Belgique bénéficiaires de capitaux, de rentes et de pensions constitués par des primes ou des cotisations déduites en tout ou en partie de revenus imposables à l’étranger. Prenons le cas d’un résidant en Belgique ayant travaillé aux Pays-Bas et d’anciens résidents des Pays-Bas venus habiter en Belgique, bénéficiaires de capitaux ou de rentes d’assurance vie ou d’assurance groupe dont les primes déduites de reve- nus imposables aux Pays-Bas ont été calculées sur leurs ré- munérations et versées par eux et par leur employeur, directe- ment et irrévocablement en leur faveur. «Art. 103bis.— Artikel 34, § 1, 1°, wordt aangevuld met de volgende bepaling : «met uitzondering van het geheel of een gedeelte van de renten of de pensioenen van buitenlandse oor- sprong die vrijgesteld zijn van inkomstenbelasting in België, voor zover de premies of de bijdragen die wer- den gestort voor de vorming ervan niet geheel of ten dele werden afgetrokken van de in België belastbare inkomsten; ».». VERANTWOORDING 1) De evolutie, in het fiscaal recht, van de belasting op de vergoedingen van de arbeid en de sociale bijdragen Volgens de logische internationaalrechtelijke regels van de OESO zijn die vergoedingen en bijdragen niet langer belast- baar in de woonplaatsstaat van de werknemer, maar wel in de Staat waar hij zijn beroepswerkzaamheid uitoefent en die de lasten ervan heeft gedragen in mindering van belastbare inkom- sten. Wat geldt voor de vergoedingen en de sociale bijdragen is ook van toepassing op de kapitalen, renten en pensioenen die worden betaald aan de gepensioneerde werknemers, van wie de premies of de bijdragen voor de vorming van die kapitalen of die inkomsten in België niet belastbaar zijn omdat ze voor reke- ning van een andere Staat gekomen zijn, in mindering van in die Staat belastbare inkomsten. In België is een wetsvoorstel ingediend teneinde artikel 34, § 1, 1°, van het Wetboek van de inkomstenbelastingen 1992 te doen luiden als volgt : «de pensioenen inherent aan de beroeps- activiteit van de gerechtigden in België belastbaar op het ogen- blik van toekenning, zulks onafhankelijk van de nadere regels betreffende de verlening ervan.». De strikte toepassing van het thans vigerende artikel 34 is echter discriminerend ten aanzien van de rijksinwoners en houdt voor een zelfde inkomen twee verschillende belastingen in, naar- gelang die kapitalen, renten of pensioenen gevormd zijn door premies of bijdragen, in mindering van inkomsten die belast- baar zijn in België of in het buitenland. 2) Voorbeelden van Belgische ingezetenen die kapitalen, renten en pensioenen ontvangen die gevormd zijn door premies of bijdragen die geheel of ten dele worden afgetrokken van in het buitenland belastbare inkomsten. Laten we het voorbeeld nemen van een Belgische ingeze- tene die in Nederland heeft gewerkt en van voormalige Neder- landse ingezetenen die in België zijn komen wonen, die kapita- len of renten van levensverzekering of groepsverzekering ontvangen waarvan de premies afgetrokken van in Nederland belastbare inkomsten werden berekend op hun bezoldigingen en door hen en hun werkgevers rechtstreeks en onherroepelijk te hunnen gunste werden gestort. 5 2343/003 DOC 50 C H A M B R E 5e S E S S I O N D E L A 5 0 e L É G I S L A T U R E K A M E R 5e Z I T T I N G V A N D E 5 0 e Z I T T I N G S P E R I O D E 2003 2002 Les bénéficiaires, sans doute plus nombreux, que ceux dont l’importance des capitaux ou des rentes en cause justifiait d’avoir recouru en Justice, avaient fait l’objet d’arrêts des Cours d’ap- pel d’Anvers et de Gand, dont la jurisprudence semble cons- tante. Selon ces arrêts, ces capitaux et ces rentes sont exoné- rés d’impôts belge car les primes versées n’avaient pas été déduites des revenus imposables en Belgique (Gand, 9 mars 2000 ; Anvers, 10 octobre 2000 ; Anvers, 16 mars 1999 ; An- vers 16 décembre 1997 ; Anvers 22 octobre 1996 ; Anvers 18 septembre 1995 ; Anvers 24 juin 1993). Une autre source de litiges fiscaux relatifs à la stricte appli- cation de l’article 34, § 1er, 1° risque de se produire avec les anciens travailleurs résidents dans notre pays, bénéficiaires de retraites complémentaires françaises par suite de leur activité professionnelle antérieure en France et aussi avec d’anciens résidents de France, bénéficiaires de ces mêmes retraites, ve- nus habiter en Belgique. Pour ce qui concerne les retraites complémentaires françai- ses (RCF) en rapport avec l’article 34, § 1er, 1° , celles-ci sont versées par des Caisses Professionnelles totalement distinc- tes de celles de la Sécurité Sociale. Les premières, du groupe intitulé AGIRC, ont été créées en 1947, au bénéfice des cadres et dirigeants d’entreprise. Suivant conventions collectives ou par accords signés par les partenaires sociaux, elles ont été étendues aux employés, techniciens et agents de maîtrise, puis en 1962, à toutes les catégories professionnelles salariées, re- groupées sous l’appellation de groupe ARCO. Sous réserve du respect de certaines conditions, la veuve d’un retraité a droit à une allocation de réversion égale à une certaine fraction de la retraite de son conjoint décédé. Quelles que soient les catégories professionnelles, les re- traites complémentaires françaises comprennent deux volets distincts pour le calcul des cotisations sur les rémunérations. Peu importe leur taux global, mettons à titre d’exemple 20%, celui-ci subdivise toujours : en 40%, soit 8 % à retenir au tra- vailleur par l’employeur qui les verse à la Caisse de retraite en même temps que sa cotisation personnelle, 50% plus élevée, de 60%, soit 12%. Ces 8 et 12% sont annuellement déductibles en France des revenus imposables respectifs travailleur et employeur. Pour rendre le système indépendant des dévaluations mo- nétaires, les cotisations versées sont annuellement divisées par un salaire de référence d’une unité de temps de travail afin d’être converties en points de temps de travail. Les points acquis par cotisation sont agrégés dans un compte individuel de points par travailleur. Au moment de sa retraite pour déterminer son montant, ces points sont reconvertis en unités monétaires, par le prix du salaire de référence de l’année de la retraite. Le montant de cette retraite et même celle de ré- version de la veuve seront annuellement réévaluées ensuite en fonction de l’évolution du salaire de référence. Met betrekking tot de verkrijgers, die ongetwijfeld talrijker zijn dan degenen wier kapitalen en renten omvangrijk genoeg wa- ren om de inschakeling van het gerecht te rechtvaardigen, had- den de hoven van beroep van Antwerpen en Gent (waarvan de rechtspraak kennelijk steeds in dezelfde lijn ligt) arresten ge- veld. Volgens die arresten zijn die kapitalen en renten in België vrijgesteld van belastingen, want de gestorte premies waren niet afgetrokken van het belastbaar inkomen in België (Gent, 9 maart 2000; Antwerpen, 10 oktober 2000; Antwerpen, 16 maart 1999, Antwerpen, 16 december 1997; Antwerpen, 22 oktober 1996; Antwerpen, 18 september 1995; Antwerpen, 24 juni 1993). Een andere bron van geschillen inzake de strikte toepas- sing van artikel 34, § 1, 1°, dreigt te ontstaan met de in ons land verblijvende, gewezen werknemers die Franse aanvullende pensioenen verkrijgen ingevolge hun vroegere beroepsactiviteit in Frankrijk, alsmede met gewezen Franse ingezetenen die even- eens dergelijke pensioenen verkrijgen doch in België zijn ko- men wonen. De Franse aanvullende pensioenen (aldaar afgekort tot RCF) die gerelateerd zijn aan artikel 34, § 1, 1°, worden gestort door volkomen andere Caisses professionnelles dan die van onze sociale zekerheid. Eerstgenoemde kassen, behorend tot de zogenaamde AGIRC-groep, werden opgericht in 1947 ten be- hoeve van kaderleden en bedrijfsleiders. Overeenkomstig col- lectieve arbeidsovereenkomsten of via door de sociale part- ners ondertekende akkoorden werd de werking ervan uitgebreid tot werknemers, technici en opzichters. Vervolgens stonden ze open voor alle beroepscategorieën, en werden ze in 1962 ondergebracht bij een groep met ARCO als benaming. Mits bepaalde voorwaarden in acht worden genomen, heeft de we- duwe van een gepensioneerde recht op een overlevingsuitkering die gelijk is aan een bepaald gedeelte van het pensioen van haar overleden echtgenoot. Ongeacht om welke beroepscategorieën het gaat, omvatten de Franse aanvullende pensioenen twee verschillende gedeel- ten op grond waarvan de bijdragen op de vergoedingen worden berekend. Wat ook het totale percentage is, bij wijze van voor- beeld kan 20 % worden genomen. Dat percentage wordt steeds opgedeeld: enerzijds is er een gedeelte van 40 % (hetzij 8 % van het totaal 100), dat de werkgever van de werknemer moet inhouden en doorstorten aan de pensioenkas; anderzijds is er het de helft grotere deel van 60 % (hetzij 12 % van het totaal 100), dat de werkgever tegelijkertijd moet doorstorten. Die 8 % en 12 % zijn in Frankrijk jaarlijks aftrekbaar van de respectieve belastbare werknemers- en werkgeversinkomsten. Om het stelsel niet onderhevig te laten zijn aan munt- devaluaties worden de gestorte bijdragen jaarlijks gedeeld door een referentiesalaris met inachtneming van een bepaalde arbeidstijdseenheid. De via bijdragen verworven punten worden op een indivi- duele puntenrekening per werknemer geplaatst. Om op het ogenblik van iemands pensionering het pensioenbedrag te ken- nen, worden die punten omgezet in munteenheden ten opzichte van het referentiesalaris in het jaar van pensionering. Het be- drag van het pensioen, en zelfs dat van de overlevingsuitkering van de weduwe, worden vervolgens jaarlijks geëvalueerd naar gelang van de evolutie van het referentiesalaris. 6 2343/003 DOC 50 C H A M B R E 5e S E S S I O N D E L A 5 0 e L É G I S L A T U R E K A M E R 5e Z I T T I N G V A N D E 5 0 e Z I T T I N G S P E R I O D E 2003 2002 On peut dès lors conclure, que ces retraites complémentai- res sont totalement exonérées d’impôts en Belgique car celles- ci sont constituées par des cotisations travailleur et employeur déduites des revenus imposables en France, et pas en Belgi- que, allouées : – à d’anciens travailleurs ayant résidé en France, occupés au cours de leur vie active dans des entreprises de ce pays, et qui habitent maintenant en Belgique où ils résident ; – aux anciens travailleurs résidant en Belgique hors de la zone frontalière belge et qui ont travaillé dans des entreprises en France ; – aux anciens travailleurs résidant en Belgique dans la zone frontalière belge, mais qui ont travaillé dans des entreprises en France, situées hors de la zone frontalière française. L’imposition en Belgique de ces retraites, sous prétexte que jadis les revenus professionnels non imposables dans notre pays auraient néanmoins été déclaré, pour permettre l’augmen- tation du taux progressif d’imposition à appliquer aux autres re- venus d’origine belge (clause de réserve de progressivité), ne serait pas valable. Ces retraites complémentaires ne sont pas imposables en Belgique que, à concurrence de 40% de leur montant, corres- pondant aux cotisations retenues en France, déduites du re- venu professionnel français des travailleurs frontaliers résidant en Belgique ayant travaillé en zone frontalière française. Dès lors que tous les cas d’exonération totale ou partielle de l’Impôt des personnes physiques en Belgique, nonobstant l’ar- ticle 34, § 1er, 1° des rentes et des pensions étrangères, ayant été examinées, il convient à notre sens d’adapter en consé- quence, le Code des impôts sur les revenus 1992. Josy ARENS (CdH) Men kan derhalve besluiten dat die aanvullende pensioenen in België geheel van belasting worden vrijgesteld, omdat zij zijn samengesteld uit werknemers- en werkgeversbijdragen die in Frankrijk en niet in België van de belastbare inkomsten worden afgetrokken, en worden verleend aan : – gewezen werknemers die in Frankrijk hebben verbleven, tijdens hun beroepsleven in ondernemingen in dat land waren tewerkgesteld en die nu in België wonen waar zij ingezetenen zijn; – de gewezen werknemers die in België buiten de Belgische grensstreek verblijven en die in ondernemingen in Frankrijk heb- ben gewerkt; – de gewezen werknemers die in België in de Belgische grensstreek verblijven, maar die in ondernemingen in Frankrijk buiten de Franse grensstreek hebben gewerkt. Die pensioenen in België belasten onder het voorwendsel dat de niet-belastbare beroepsinkomsten vroeger toch in ons land zouden zijn aangegeven om de verhoging van de progres- sieve belastingvoet voor de andere inkomsten van Belgische oorsprong mogelijk te maken (clausule van progressie- voorbehoud), zou niet rechtsgeldig zijn. Die aanvullende pensioenen zijn in België maar belastbaar ten belope van 40 % van het bedrag, wat overeenstemt met de bijdragen die in Frankrijk zijn ingehouden en die worden afge- trokken van het Franse beroepsinkomen van de in België wo- nende grensarbeiders die in een Franse grensstreek hebben gewerkt. Zodra alle gevallen van gehele of gedeeltelijke vrijstelling van personenbelasting in België niettegenstaande artikel 34, § 1, 1°, over de buitenlandse renten en pensioenen zijn onderzocht, moet het Wetboek van de inkomstenbelastingen 1992 o.i. wor- den aangepast.